У школе № 111 «працуе» робат, які размаўляе па-беларуску. Ён памерам з далонь дарослага, але паводзіць сябе як сапраўдны настаўнік. Можа трансліраваць любую тэму ўрока, выкарыстоўваючы выключна прыгожыя і правільныя родныя словы. Падрабязнасці — у карэспандэнта агенцтва «Мінск-Навіны».

Такіх памочнікаў у вучняў не адзін, а некалькі. І ў кожнага свая роля ў дасягненні агульнай мэты — дапамагчы дзецям засвоіць правілы напісання і вымаўлення. А яшчэ зацікавіць прадметам. Аднак без выкарыстання сучасных тэхналогій зрабіць гэта складана. Так лічыць настаўнік беларускай мовы і літаратуры Мікалай Курыловіч. Разам з навучэнцамі ён працуе над праектамі па папулярызацыі роднай мовы сярод дзяцей і дарослых. А гэта значыць, з’яўляюцца электронныя платформы, мабільныя дадаткі, прымяняецца і тэхналогія дапоўненай рэальнасці.

Заданне ад настаўніка Мікалая Курыловіча.

Калі адказаць цяжка, значыць, інтэрактыўны комплекс вам адназначна спатрэбіцца.

Якія кветкі ў беларускай мове маюць назву «браткі»? (Адказ знойдзеце ў канцы артыкула.)

Толькі-толькі закончыліся заняткі ў 10-м класе. На партах у вучняў падручнікі і некалькі відаў слоўнікаў. Настаўнік адзначае, што апошнімі яны карыстаюцца даволі часта.

— Прасцей жа звярнуцца да электроннага перакладчыка… — заўважаю я.

— Так! Але, ведаеце, я яшчэ не сустракаў лічбавага слоўніка беларускай мовы, у правільнасці переклада якого можна быць упэўненым, — адказвае Мікалай Юр’евіч. — Класічная работа з папяровым слоўнікам гарантуе найлепшы вынік.

Таму ў гэтым напрамку працы — непачаты край. Аб’яднаць родную мову з інфармацыйнымі тэхналогіямі — гэта значыць зрабіць яе прывабнай для сучаснай моладзі.

У Мікалая Юр’евіча выдатныя памочнікі. Так, Максім Сувораў і Аляксандр Мяльгуй перамаглі ў рэспубліканскім конкурсе «100 ідэй для Беларусі». Разам з настаўнікам яны стварылі адукацыйную платформу «БМВ» — «Беларуская мова вучням». Рэсурс дапамагае якасна падрыхтавацца да ЦЭ. Сёння Максім і Аляксандр ужо студэнты, вучацца ва універсітэтах Мінска.

— А мы працягваем працаваць над новым праэктам, разлічаным на ўсіх аматараў беларускай мовы, — тлумачыць Мікалай Курыловіч.

Гэта навучальна-гульнявы інтэрактыўны комплекс «Ясь». Падрабязней пра яго расказваюць юныя аўтары — школьнікі Максім Атраховіч і Ілля Валынец.

— Галоўная мэта — падрыхтоўка вучняў да іспытаў і наогул папулярызацыя нашай роднай мовы ў грамадстве, — заўважае Ілля.

Свае распрацоўкі хлопцы прадстаўлялі на конкурсе даследчых работ у секцыі «Беларуская мова». Амаль што ўсе удзельнікі прапанавалі журы класічныя філалагічныя праекты. А тут дзіва! Робаты і беларуская мова. Нечакана.

— Наш комплекс уключае тры інтэрактыўныя элементы. Па-першае, новы лінгвістычны сайт з карыснай інфармацыяй. Яго рабіла ўся каманда праекта. Па-другое, галасавы памочнік «Ясь». Ён прадстаўляе сабой бібліятэку аўдыёзапісаў. Уводзіш пэўны запыт, напрыклад, трэба паўтарыць арфаграфію. І слухаеш лінгвістычны матэрыял на прыгожай, меладычнай і правільнай беларускай мове. Па-трэцяе, на сайце мы размясцілі яшчэ і гульню з элементамі робататэхнікі, — працягвае Ілля.

Хлопцы стварылі спецыяльнае поле, па якім трэба рухацца віртуальнымі меткамі. Кожны шаг — адказ на пытанне. Іх правільнасць ацэньвае робат, ён галоўны суддзя. Калі вучань памыляецца, віртуальны памочнік робіць сумны твар. І наадварот, усміхаецца, калі адказ правiльны.

— У кастрычніку я стаў удзельнікам адукацыйнай смены ў Нацыянальным дзіцячым тэхнапарку і менавіта там зацікавіўся робататэхнікай, — заўважае Ілля.

Ён разам з Максімам уздельнiчаў ў распрацоўцы сайта і праграміраваў робатаў.

Якія могуць быць пытанні ў гульні? Мне прапанавалі адказаць на тыя, што прызначаны для вучняў 5-га класа. Як, напрыклад, называецца вялікая гара снегу, намеценая ветрам?

— На рускай — сугроб. А на беларускай… — запнулася я на простых рэчах. — Складана.

Мне падказваюць: «Сумёт». Ніколі б не здагадалася. Таму робат мне і не ўсміхнуўся.

— Матэрыял цалкам грунтуецца на патрабаваннях школьнай праграмы. Нягледзячы на тое, што інтэрактыўны комплекс знаходзіцца ў працэссе напаўнення, цікавасць да яго ўжо праяўляюць і замежныя карыстальнікі. Мы бачым гэта па наведваннях сайта, — расказвае Мікалай Юр’евіч.

Даведачна

21 лютага — Міжнародны дзень роднай мовы.

* Браткі — рус. «анютины глазки».

Фота Сяргея Пажогi

Крыніца: Минск-Новости

 

«Народная асвета» рекомендует: 

Азбука ў малюнках

А. В. Солахаў, Д. А. Губар

У кнізе чытач знойдзе шмат малюнкаў розных аб'ектаў з назвамі на кожны гук беларускай фанетычнай сістэмы. Азбука дапаможа пашырыць слоўнікавы запас дзіцяці, навучыць вылучаць гукі і склады ў словах, разаўе маўленне, памяць і мысленне.
Адрасуецца дзецям дашкольнага і малодшага школьнага ўзросту, іх бацькам і выхавальнікам.

Мастак Наста Ткачова.

17.48 руб.

 

Дзе схавана шакаладка?

Людміла Кебіч

У кнізе сабраны аўтарскія загадкі, якія могуць стаць неабходным дадатковым матэрыялам для пашырэння ведаў па роднай мове.

Адрасуецца вучням, настаўнікам, выхавацелям і бацькам.

6.43 руб.

 

 

Энцыклапедыя юнага натураліста

 В. В. Кажура

Кніга вядомага беларускага аўтара Віктара Кажуры працягвае серыю «Школьная энцыклапедыя». Гэта незвычайная энцыклапедыя. У кнізе чытач знойдзе шмат ілюстрацый, а таксама вершы і апісанні розных раслін, грыбоў і жывёл. Для цікаўных ? рэцэпты блюд.

Адрасуецца чытачам малодшага і сярэдняга школьнага ўзросту, а таксама настаўнікам і бацькам.

Мастак Алена Дашкевіч.

17.66 руб.

 

Мастак-чарадзей

С. А. Быкава

У кнізе аўтар у паэтычнай форме расказвае, як прырода, бы жывая істота, засынае восенню, адпачывае ўзімку, абуджаецца вясной, а ўлетку — квітнее і радуецца жыццю. А дапамагае чытачу ўбачыць прыгажосць беларускай прыроды мастак Віктар Данілаў, акварэлямі якога шчодра ілюстравана выданне.

Адрасуецца дзецям сярэдняга і старэйшага школьнага ўзросту, настаў­нікам і бацькам.

Мастак Віктар Данілаў. 

 14.92 руб.

 

Мая родная старонка: краязнаўства і этнаграфія Беларусі для дзяцей ад 5 да 7 гадоў

Д. М. Дубініна

Дапаможнік уключае адукацыйныя сітуацыі, якія можна канструяваць з выхаванцамі ад 5 да 7 гадоў у час нерэгламентаванай дзейнасцi.
Змест садзейнічае рэалізацыі задач адукацыйных галін «Дзіця і грамадства., «Дзіця і прырода», «Развіццё маўлення і культура маўленчых зносін» вучэбнай праграмы дашкольнай адукацыі.
Прызначаецца для ўстаноў дашкольнай адукацыі з беларускай i рускай мовамі навучання і бацькоў.

8.94 руб.

 

Мая родная старонка: краязнаўства і этнаграфія Беларусі для дзяцей ад 5 да 7 гадоў

Д. М. Дубініна

Вучэбны наглядны дапаможнік уключае метадычныя рэкамендацыі і наглядны матэрыял для правядзення дыдактычных гульняў, накіраваных на фарміраванне элементарных краязнаўчых і этнаграфічных ведаў, развіццё ўспрымання, памяці, мыслення і маўлення ў дзяцей ва ўзросце ад 5 да 7 гадоў.
Змест садзейнічае рэалізацыі задач адукацыйных галін «Дзіця і грамадства», «Дзіця і прырода», «Развіццё маўлення і культура маўленчых зносін» вучэбнай праграмы дашкольнай адукацыі. Прызначаецца для ўстаноў дашкольнай адукацыі з беларускай і рускай мовамі навучання і бацькоў.

16.19 руб.

 

Спадчына, або Каб не стаць манкуртам. Абразкі з жыцця нашых продкаў

М. А. Маляўка

У кніжцы расказваецца, як жылі нашы продкі, чым яны займаліся, якімі рэчамі гаспадарчага і хатняга ўжытку карысталіся, якую спадчыну пакінулі нам, сваім нашчадкам. Абразкі з жыцця старой вёскі перасыпаны паэтычнымі радкамі, сур’ёзнымі і вясёлымі гісторыямі, народнымі прыкметамі і парадамі, прыказкамі і прымаўкамі, загадкамі. Аўтар падрыхтаваў для чытачоў заданні: трэба адказаць на пытанні, так ці іначай звязаныя з вясковай сядзібаю, лёсам яе гаспадароў, іх буднямі і святамі.

2-е выданне, перапрацаванае

25 руб.

 

Бацькоўскі дар

Янка Купала, Якуб Колас

У кнігу ўвайшлі творы народных паэтаў Беларусі Янкі Купалы  («Спадчына», «Курган») і Якуба Коласа («Новая зямля»).

Адрасуецца шырокаму колу чытачоў.

Выданне падрыхтавана ў межах сацыяльна-творчага праекта «Сямейнае чытанне» сумесна з грамадскім аб'яднаннем «Беларускі саюз жанчын» пры падтрымцы Міністэрства інфармацыі і Міністэрства адукацыі Рэспублікі Беларусь.

У кнізе прадстаўлены фатаграфіі родных мясцін – вытокаў жыцця і творчасці песняроў беларускага народа Янкі Купалы і Якуба Коласа. 

Ідэя і ўкладанне Л. С. Ананіч.

Фота А. В. Клешчука.

19.54 руб.